روزه حائض

 

روزه حائض

پرسش 115 . اگر زن حائض در ماه رمضان، پيش از اذان صبح از حيض پاك شود، تكليف او چيست؟

همه مراجع: اگر براى غسل وقت دارد، بايد غسل كند و اگر وقت تنگ است، بايد تيمّم كند و روزه اش صحيح است. اگر از روى عمد، غسل يا تيمم نكند، روزه اش باطل است و بايد كفّاره بدهد.[1]

تبصره . آيه  اللّه  مكارم بنا بر احتياط واجب روزه را باطل مى داند.

 

حيض هنگام روزه

پرسش 116 . اگر زن روزه دار در روز، خون حيض مشاهده كند، تكليف روزه اش چگونه است؟

همه مراجع: روزه باطل مى شود و بايد بعد از ماه رمضان، قضا كند.[2]

 

غسل براى روزه

پرسش 117 . آيا بقاى عمدى بر حدث حيض و نفاس، مانند بقاى عمدى بر جنابت، روزه را باطل مى كند؟

همه مراجع (به جز مكارم): آرى، همان حكم را دارد و روزه را باطل مى كند.[3]

آيه اللّه  مكارم: بنابر احتياط واجب همان حكم را دارد و روزه را باطل مى كند.[4]

 

غسل بعد از اذان

پرسش 118 . خانمى كه شب ماه رمضان از حيض پاك مى شود و مى داند اگر بخوابد بعد از اذان صبح بيدار مى شود، تكليفش چيست؟

همه مراجع (به جز مكارم): اين شخص بايد پيش از خواب غسل كند و اگر بدون غسل بخوابد و بعد از اذان صبح بيدار شود، روزه اش باطل است و بايد علاوه بر قضاى آن، كفّاره هم بدهد.[5]

آيه اللّه  مكارم: اگر بدون غسل بخوابد و بعد از اذان صبح بيدار شود، روزه اش اشكال دارد و بنابر احتياط واجب، بعد از ماه رمضان، آن را قضا كند و كفّاره هم بدهد.[6]

تبصره . حكم بقاى عمدى بر حدث حيض تا پيش از اذان صبح در ماه رمضان،  مانند حكم بقاى عمدى بر جنابت است.

 

پرسش 119 . شب از خون حيض پاك شدم؛ تصميم گرفتم بخوابم و پيش از اذان صبح غسل كنم؛ ولى بعد از اذان صبح از خواب بيدار شدم، تكليف روزه ام چيست؟

آيات عظام امام، خامنه اى، فاضل، مكارم و نورى: اگر احتمال مى داده ايد كه پيش از اذان صبح بيدار مى شويد، روزه تان صحيح است.[7]

آيات عظام بهجت، سيستانى، صافى و وحيد: اگر اطمينان داشته ايد كه پيش از اذان صبح بيدار مى شويد، روزه تان صحيح است.[8]

آيه اللّه  تبريزى: اگر عادت داشته ايد كه قبل از اذان صبح بيدار مى شويد و احتمال بيدارى را مى داده ايد، روزه تان صحيح است.

تبصره . حكم بقاى عمدى بر حدث حيض تا پيش از اذان صبح در ماه رمضان، مانند حكم بقاى عمدى بر جنابت است.

 

تأخير غسل حيض

پرسش 120 . اگر زن در شب ماه رمضان از حيض پاك شود و تا نزديك اذان صبح غسل را به تأخير اندازد و سپس تيمم كند، آيا روزه اش صحيح است؟

همه مراجع: اگر غسل را به تأخير اندازد تا جايى كه وقت تنگ شود، گناه كرده است. در اين صورت بايد پيش از اذان صبح، تيمم كند و روزه او  صحيح است.[9]

 

پاكى در سحر

پرسش 121 . اگر زن در ماه رمضان پيش از اذان صبح، از حيض پاك شود و از روى عمد غسل نكند؛ آيا روزه اش باطل است؟ كفاره هم دارد؟

همه مراجع (به جز مكارم): روزه هايى كه بدون غسل حيض گرفته، باطل است و بايد علاوه بر قضا، كفاره هم بدهد.[10]

آيه اللّه  مكارم: روزه هايى كه بدون غسل حيض گرفته، بنابر احتياط واجب باطل است و علاوه بر قضا، بنابر احتياط بايد كفاره هم بدهد.[11]

 

پرسش 122 . خانمى در ماه رمضان قبل از اذان صبح از خون حيض پاك شده است؛ ولى به آب دسترسى ندارد، وظيفه اش چيست؟

همه مراجع: اگر تا پيش از اذان صبح به آب دسترسى ندارد، تيمّم بدل از غسل كند و وضو بگيرد و روزه او صحيح است. بعد از اذان در صورت دسترسى به آب، براى نماز صبح غسل كند و وضو بگيرد. در غير اين صورت، با همان تيمم و وضو نماز صبح خود را بخواند.[12]

 

پاكى بعد از سحر

پرسش 123 . در ماه رمضان بعد از اذان صبح از حيض پاك شدم؛ آيا روزه آن روز  بر من واجب است؟

همه مراجع: خير، روزه آن روز بر شما واجب نيست.[13]

 

فراموشى غسل روزه

پرسش 124 . خانمى در ماه رمضان غسل حيض را فراموش كرده است، بعد از چند روز به يادش مى آيد، تكليف روزه هايش چه مى شود؟

همه مراجع (به جز بهجت و مكارم): روزه هايى كه گرفته صحيح است و بايد براى روزه هاى بعد غسل كند.[14]

آيات عظام بهجت و مكارم: بنابر احتياط واجب روزه هايى كه گرفته باطل است و بايد قضا كند و براى روزه هاى بعد غسل كند.[15]

 

غسل هنگام اذان

پرسش 125 . پيش از اذان صبح بيدار شدم، فكر مى كردم براى غسل حيض وقت دارم، وسط غسل فهميدم مقدارى از غسلم با اذان صبح همراه شده، حكم روزه ام چيست؟

همه مراجع: روزه شما صحيح است.[16]

 

تيمم در تنگى وقت

پرسش 126 . در ماه رمضان پيش از اذان صبح از خون حيض پاك شدم.  اگر بخواهم غسل كنم، وقت براى خوردن سحرى باقى نمى ماند؛ تكليفم چيست؟

همه مراجع: اگر مى توانيد بدون خوردن سحرى روزه بگيريد، بايد غسل كنيد و اگر بدون آن نمى توانيد روزه بگيريد و خوف ضرر داريد، سحرى بخوريد و پيش از اذان تيمم كنيد.[17]

 

روزه بدون غسل

پرسش 127 . چندين سال بدون غسل حيض روزه گرفتم، در حالى كه نمى دانستم زن حائض بايد هنگام پاك شدن غسل كند، تكليفم چيست؟

آيات عظام امام، بهجت، تبريزى، خامنه اى و وحيد: نماز و روزه هايى را كه بدون غسل انجام داده ايد، بايد قضا كنيد.[18]

آيات عظام سيستانى، صافى و فاضل: اگر در ياد گرفتن مسائل كوتاهى نكرده ايد، روزه ها صحيح است و قضا ندارد؛ ولى نمازهايى را كه بدون غسل خوانده ايد، در هر حال بايد قضا كنيد.[19]

آيه اللّه  مكارم: روزه هايى را كه بدون غسل انجام داده ايد، بنابر احتياط بايد قضا كنيد و نمازهايى را كه در اين حالت خوانده ايد، بايد قضا كنيد.[20]

آيه اللّه  نورى: روزه ها صحيح است و قضا ندارد؛ ولى نمازهايى را كه بدون غسل  خوانده ايد، بايد قضا كنيد.[21]

تبصره 1 . طهارت نسبت به نماز شرط واقعى است؛ از اين رو اگر از روى ناآگاهى بدون طهارت نماز بخواند، نمازش باطل است.

تبصره 2 . حكم ياد شده در منابع، هر چند در مورد غسل جنابت بيان شده، ولى بين غسل جنابت و غسل حيض از اين جهت تفاوتى نيست.

 

نذر روزه حائض

پرسش 128 . خانمى نذر كرده بود كه چند روز اول ماه شعبان را روزه بگيرد؛ ولى در اين چند روز عادت شد؛ تكليف او چيست؟

همه مراجع (به جز فاضل، مكارم و وحيد): اگر صيغه شرعى خوانده، بايد در ايام عادت ماهانه روزه نگيرد و در زمان ديگرى، قضاى آن را به جا آورد.[22]

آيات عظام فاضل، مكارم و وحيد: اگر صيغه شرعى خوانده، بايد در ايام عادت ماهانه روزه نگيرد و بنابر احتياط واجب، در زمان ديگرى قضاى آن را به جا آورد.[23]

 

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------

*برگرفته از کتاب احکام بانوان/سید مجتبی حسینی/ج2

[1]. توضيح المسائل مراجع، م 1637 و 1619 ؛ وحيد، توضيح المسائل، م 1645 ؛ العروة الوثقى، ج 2، المفطرات 554، الفصل السادس.

[2]. توضيح المسائل مراجع، م 1640 ؛ وحيد، توضيح المسائل، م 1648.

[3]. امام، سيستانى، فاضل و نورى، العروة الوثقى، ج 2، باب المفطرات، الثامن؛ بهجت، وسيلة النجاة، ج 1، م 1092؛تبريزى، سيستانى و وحيد، منهاج الصالحين، باب المفطرات 991؛ صافى، هداية العباد، ج 1، باب المفطرات، الخامس، م 6 و دفتر: خامنه اى.

[4]. مكارم، تعليقات على العروة الوثقى، ج 2، باب المفطرات، الثامن.

[5]. توضيح المسائل مراجع، م 1625 ؛ وحيد، توضيح المسائل، م 1633.

[6]. مكارم، توضيح المسائل مراجع، م 1625.

[7]. توضيح المسائل مراجع، م 1627 و دفتر: خامنه اى.

[8]. توضيح المسائل مراجع، م 1627 و وحيد، توضيح المسائل، م 1635

[9]. العروة الوثقى، فصل فى المفطرات، م 26 ؛ توضيح المسائل مراجع، م 1621.

[10]. العروة الوثقى، باب المفطرات، م 55؛ توضيح المسائل مراجع، م 1658؛ وحيد، توضيح المسائل، م 1666 و دفتر: خامنه اى.

[11]. مكارم، توضيح المسائل مراجع، م 1658 و تعليقات على العروة الوثقى، باب المفطرات، م 55.

[12]. توضيح المسائل مراجع، م 726  وحيد، توضيح المسائل، م 733 و خامنه اى، اجوبة الاستفتائات، س 202 و 204.

[13]. توضيح المسائل مراجع، م 1640؛ وحيد، توضيح المسائل، م 1648 و دفتر: خامنه اى.

[14]. توضيح المسائل مراجع، م 1641؛ وحيد، توضيح المسائل، م 1649 و دفتر: خامنه اى.

[15]. تعليقات على العروه، ج 1، احكام المفطرات، م 50 و دفتر: بهجت.

[16]. دفتر: همه مراجع.

[17]. فاضل، جامع المسائل، ج 1، س 546 ؛ تبريزى، استفتائات، س 680 ؛ دفتر: همه مراجع.

[18]. تبريزى، صراط النجاة، ج 1، س 107 و منهاج الصالحين، ج 1، بعد از م 1004؛ وحيد، منهاج الصالحين، ج 2، بعد از م 1004؛ امام، استفتائات، ج 1 روزه، س 31 ؛ خامنه اى، اجوبة الاستفتائات، س 194 و دفتر: مكارم و بهجت.

[19]. سيستانى، منهاج الصالحين، ج 1، بعد از م 1004؛ فاضل، جامع المسائل، ج 1، س 558؛ دفتر: صافى و وحيد.

[20]. توضيح المسائل مراجع، م 1658.

[21]. نورى، استفتائات، ج 2، س 69.

[22]. توضيح المسائل مراجع، م 2657 ؛ خامنه اى، استفتاء، س 1097.

[23]. توضيح المسائل مراجع، م 2657 ؛ وحيد، توضيح المسائل، م 2721.