بلوغ دختران ونشانه های آن

بلوغ دختران و نشانه هاى آن

 

سن تكليف

پرسش 1 . سن تكليف دختر، بر مبناى سال شمسى چقدر است؟

همه مراجع: سن بلوغ در دختر نه سال شمسى، منهاى 97 روز و 22 ساعت و 48 دقيقه مى باشد.

تبصره . سال قمرى از اول محرم شروع و به آخر ذى حجه ختم مى شود و هر ماه قمرى 29 روز و دوازده ساعت و 44 دقيقه است و يك سال قمرى 354 يا 355 روز است. سال شمسى از اول فروردين شروع و به آخر اسفند ختم مى شود و شش ماه اول سال، هر ماه 31 روز و پنج ماه بعد هر ماه سى روز و ماه اسفند در سال هاى عادى 29 روز و در سال كبيسه سى روز است. براساس اين محاسبه، هر سال شمسى، يازده روز بيشتر از سال قمرى است و چون ملاك عبادت و تكاليف شرعى از نظر قرآن و روايات، ماه هاى قمرى است؛ از اين روز بلوغ شرعى (اول تكليف)، به حساب قمرى تعيين مى شود.

 

بلوغ دختر

پرسش 2 . نشانه بلوغ دختر را بيان كنيد؟

همه مراجع (به جز سيستانى): نشانه بالغ شدن دختر يكى از سه چيز است:

1. روييدن موى درشت و خشن زير شكم (اطراف آلت تناسلى)،

2. بيرون آمدن منى،

3. تمام شدن نه سال قمرى.

هر يك از اين سه نشانه به تنهايى، علامت بلوغ و رسيدن به حد تكليف شرعى محسوب مى شود.[1]

آيه اللّه  سيستانى: نشانه بلوغ در دختر، تنها به تمام شدن نه سال قمرى است.[2]

 

حيض و بلوغ

پرسش 3 . اگر دختر پيش از بلوغ، خونى با نشانه هاى حيض ببيند، آيا حيض محسوب مى شود؟

همه مراجع: خير، خون حيض محسوب نمى شود؛ هر چند نشانه هاى حيض را نيز داشته باشد.[3]

تبصره 1 . حكم اين خون كه آيا مى تواند استحاضه باشد، در بخش «استحاضه» بيان شده است.

تبصره 2 . اگر هيچ يك از نشانه هاى بلوغ در دختر پيدا نشود، خونى كه پيش از بلوغ مى بيند، حيض نيست؛ ولى اگر يكى از نشانه هاى بلوغ در او پديدار گردد، خون ياد شده چنانچه صفات حيض را داشته باشد، حيض محسوب مى شود.

 

خون پيش از بلوغ

پرسش 4 . اگر دختر پيش از بلوغ خون ببيند، حكم آن چيست؟

همه مراجع: اگر مربوط به زخم، جراحت و مانند آن نباشد، خون استحاضه محسوب مى شود و حيض نيست.[4]

 

پرسش 5 . آيا ديدن خون حيض در دخترى كه نمى داند نه سال او تمام شده يا نه (مثلاً تاريخ ولادتش را فراموش كرده است)، مى تواند نشانه بلوغ باشد؟

همه مراجع (به جز صافى و فاضل): اگر نشانه هاى حيض را داشته باشد (و اطمينان به حيض بودن پيدا كند)، نشانه بلوغ او محسوب مى شود.[5]

آيات عظام صافى و فاضل: بنابر احتياط واجب، نمى تواند نشانه بلوغ او محسوب شود.[6]

 

حيض دختران

پرسش 6 . دخترى كه براى اولين بار خون مى بيند، وظيفه اش چيست؟

همه مراجع: اگر دختر به حد بلوغ رسيده و به مقدار ده روز يا كمتر خون ديده، همه اش حيض است. اگر بيشتر از ده روز باشد و همه اش يك جور نباشد، خون هايى كه به نشانه هاى حيض باشد و از سه روز كمتر و از ده روز بيشتر نباشد، حيض محسوب مى شود و باقى استحاضه است؛ ولى اگر همه يك جور باشد؛ يعنى، همه داراى نشانه هاى حيض باشد، مطابق عادت خويشان و بستگان خود (مانند خواهر، مادر، خاله و عمه) عمل كند؛ يعنى، روزهاى عادت آنها را معيار قرار داده و حيض بداند و باقى را استحاضه محسوب كند.[7]

 

خون حيض

پرسش 7 . درباره خون حيض توضيح دهيد.

«حيض» خونى است كه به طور معمول، هر ماه به مدت چند روز از رحم زنان، به علت تأثير هورمون هاى تخمدان، خارج مى شود. اين خونريزى از سن بلوغ تا سن يائسگى زن صورت مى گيرد. از حيض به قاعدگى، رگل، عادت ماهانه، پريود و بى نماز شدن هم تعبير مى كنند و زن را در اين حالت حائض مى گويند. در اين دوران از سوى شرع مقدس، احكام و دستوراتى خاص براى زنان قرار داده شده است.

خداوند مى فرمايد: «وَ يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْمَحِيضِ قُلْ هُوَ أَذىً فَاعْتَزِلُوا النِّساءَ فِي الْمَحِيضِ وَ لا تَقْرَبُوهُنَّ حَتّى يَطْهُرْنَ فَإِذا تَطَهَّرْنَ فَأْتُوهُنَّ مِنْ حَيْثُ أَمَرَكُمُ اللّهُ إِنَّ اللّهَ يُحِبُّ التَّوّابِينَ وَ يُحِبُّ الْمُتَطَهِّرِينَ»[8]؛ «و از تو درباره خون حيض سؤال مى كنند، بگو: چيز زيان بار و آلوده اى است، از اين رو در حالت قاعدگى، از زنان كناره گيرى كنيد و با آنها نزديكى ننماييد، تا پاك شوند، از طريقى كه  خدا به شما فرمان داده، با آنها آميزش كنيد. خداوند توبه كنندگان را دوست دارد و پاكان را [نيز] دوست دارد».

اقوام پيشين در مورد زنان در ايام عادت ماهانه عقايد مختلف و افراط و تفريط هايى داشتند. يهود در اين زمينه بسيار سخت گيرى مى كردند. در چنين حالتى در همه چيز (خوردن، آشاميدن، مجلس و آميزش) از زنان جدا مى شدند كه در تورات كنونى احكام شديدى در اين زمينه به چشم مى خورد. در مقابل مسيحيان، محدويت و ممنوعيتى براى خود در اين ايام قائل نبودند! نزد بت پرستان عرب دستور خاصى در اين زمينه يافت نمى شود. اسلام به عنوان دين برتر، روش عادلانه اى را در اين زمينه پيش گرفته و در اين ايام تنها «آميزش جنسى» را حرام كرده است؛ زيرا آميزش در چنين حالتى، علاوه بر اينكه تنفرآور است، زيان هاى بسيارى به بار مى آورد كه علم پزشكى نيز آن را اثبات كرده است. احتمال عقيم شدن مرد و زن، ايجاد يك محيط مساعد براى پرورش ميكرب بيمارى هاى آميزشى (مانند سفليس و سوزاك) و نيز التهاب اعضاى تناسلى زن و وارد شدن خون آلوده به داخل عضو تناسلى مرد، از جمله اين زيان ها و آسيب ها است. از اين رو پزشكان آميزش جنسى در چنين زمانى را ممنوع مى كنند.[9]

 

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------

*برگرفته از کتاب احکام بانوان /سید مجتبی حسینی

 

[1]. توضيح المسائل مراجع، م 2225؛ خامنه اى، اجوبه الاستفتاءات، س 1889 و 1890؛ نورى، توضيح المسائل، م 2246 و وحيد، توضيح المسائل، م 2304.

 

[2]. سيستانى، توضيح المسائل مراجع، م 2252.

 

[3]. العروة الوثقى، ج 1، فصل فى الحيض.

 

[4]. وحيد، سيستانى و تبريزى، منهاج الصالحين، الاستحاضه، 236 امام، تحريرالوسيله، ج 1، غسل الحيض، مكارم، توضيح المسائل مراجع، م 436 و صافى، هداية العباد، ج 1، م 215 و بهجت، وسيلة النجاة، ج 1، م 237 و دفتر: خامنه اى، فاضل و نورى.

 

[5]. توضيح المسائل مراجع، م 438؛ وحيد، توضيح المسائل، م 444؛ بهجت، استفتاءات، ج 1، س 1001.

 

[6]. صافى، هداية العباد، ج 1، م 217؛ فاضل، تعليقات على العروة، ح 1، م 701.

 

[7]. توضيح المسائل مراجع، م 496 و وحيد، توضيح المسائل، م 502 و دفتر: خامنه اى.

 

[8]. بقره 2، آيه 222.

 

[9]. تفسير نمونه، ج 2، ص 138.